Tanzimat Döneminden İtibaren Osmanlı Devletinde Sanayileşme Faaliyetleri

Tanzimat Döneminden İtibaren Osmanlı Devletinde Sanayileşme Faaliyetleri

Muhammet ŞAHİN

Özet

Osmanlı Devleti’nde Sanayi Devrimi öncesinde ekonomi, tarım, hayvancılık, el tezgâhlarında yapılan
üretim ve ticarete dayanıyordu. XIX. yüzyıldan itibaren Osmanlı yöneticilerinin batılılaşma hareketleri
çerçevesinde Avrupa’daki gibi fabrika üretimine dayanan bir sanayi politikası benimsediler. Bunun
sonucu olarak sanayileşme faaliyetlerini yürütmek üzere sanayi komisyonları kurma, şirketleşme, uluslararası
fuarlara katılma, fuar açma, sanayi mektepleri açma, ulaşım ağını geliştirmek için demiryolu
yapma gibi geniş çaplı bir gayret içine girdiler. Fakat kapitülasyonlar, sermaye birikiminin bulunmaması,
eğitimli insan gücünün azlığı gibi sebeplerle sanayileşmede istenilen sonuçlar elde edilemedi.
Tanzimat’tan önce çoğu askerin ihtiyacını karşılamak üzere birtakım fabrikalar kuruldu. 1870’den sonra
özel sektörün girişimi ile fabrikaların sayısı arttı ve şirketler kuruldu.1863 yılında sergiler açıp sanayii
teşvik etmek, esnaf şirketleri kurmak ve sanayi okulları açmak üzere Islah-ı Sanayi komisyonu kuruldu.
Yeni kurulan fabrikalarda çalışmak üzere Avrupa’dan teknik elemanlar ve yöneticiler getirildi. Yabancı
uzmanlar vasıtasıyla bilgi transferi sağlanmaya çalışıldı. XIX. yüzyıl boyunca tarım, imalat ve hizmet
sektöründe önemli gelişmeler oldu, fakat Osmanlı sanayisi Avrupa ile rekabet etmekten hala çok uzaktı.

Anahtar Kelimeler:

Bu makale 37 kez okundu

Tam Metin:

LİSANS

Gazi Akademik Bakış Dergisi’nin içeriği Creative Commons Atıf-Gayriticari 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.

ISSN: 1307-9778 E-ISSN: 1309-5137

© 2019 Gazi Akademik Bakış. Tüm Hakları Saklıdır.

Powered By SOL INVICTUS