Özet
Kafkasya, jeopolitik konumu, gizemli, özgün ve farklı kültürel yapısıyla tarih boyunca ilgi odağı olmuştur. Özellikle 18. ve 19. yüzyıllarda Kafkasya hâkimiyeti için İran, Osmanlı ve Rusya İmparatorluğu mücadele etmiştir. Bu mücadeleden bölgeyi işgal eden Rusya İmparatorluğu hedefine ulaşır. İmparatorluk, Kafkas Savaşı sırasında bir taraftan bölgeyi adım adım işgal eder diğer taraftan işgallerin meşrulaştırılması çabalarını da yürütür. Bunları yaparken savaş alanına ressamlar ve diğer sanatçılar götürülür. Onlar, eskizlerden ve savaş alanında çekilen fotoğraflardan üretilen gravürler ve tablolar üretirler. Böylece savaş ressamları, imparatorluğun bölgedeki işgallerini meşrulaştırma propagandasına katkıda bulunmuş olurlar. İmparatorluk savaş ressamların görevleri, uygar dünyayı az bilinen halkların dünyasıyla tanıştırmak ve Avrupa’nın, imparatorluğun sömürgeci genişlemesiyle ilgili korkularını ortadan kaldırmak şeklinde ifade edilebilir. İmparatorluk hizmetlisi savaş ressamlarından biri de Franz Alekseyeviç Roubaud/Rubo’dur (1856-1928). F. A. Roubaud Kafkas Savaş’ı sırasında bölgede bulunmaz. Ama daha sonra savaş ve bölge için çok önemli çalışmaları vücuda getirir. Savaş sonrası, Kafkasya’da yeni bir tarih inşa edecek olan Rusların sömürgeci yönlerini perdeleyen ve “oryantalizm” eksenli “medeniyet misyonu” söylemini güçlendiren, Rus işgallerini meşrulaştıran, dönemin moda söylemleri perspektifinde eserler veren savaş ressamı F. A. Roubaud çalışmamızın konusudur. Çalışmada, savaş ressamı ile imparatorluk arasındaki ilişkinin yanı sıra Kafkasya’nın imparatorluk bünyesine entegre etme süreci ortaya konmaya çalışılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Kafkasya, Rusya İmparatorluğu, Oryantalizm, Franz Alekseyeviç Roubaud.
Bu makale 4 kez okundu